Connect with us

Sağlık

Kurban eti tüketirken nelere dikkat etmeliyiz?

MedyaKafa

Published

on

Kurban Bayramı’nda et tüketimi normal günlere oranla artıyor. Kesilen etler, kavurma ya da mangal usülü pişirmeyle sofralara geliyor. Ancak aileniz ya da sevdiklerinizle kurduğunuz bayram sofrasında tüketilen kırmızı et bazı tehlikeleri beraberinde getirebilir. Onkoloji ve Fonksiyonel Tıp Uzmanı Dr. Yıldıray Tanrıver kurban etinin sağlıklı tüketilmesi için önemli uyarılarda bulundu.

İki dini bayramdan biri olan Kurban Bayramı’nda tatlı tüketimiyle birlikte kırmızı et tüketimi artar. Özellikle obezite, diyabet, yüksek tansiyon, kalp ve mide rahatsızlığı bulunan kişilerin kanser hastalarının , kronik hastalıkları olan kişilerin beslenmelerine dikkat etmesi gerekir. Sindirimi en zor olan besinlerin başında kırmızı et yer alır. Özellikle yeni kesilen kurban etlerinin sindirimi oldukça zordur. Bunun yanında kırmızı etin doğru biçimde tüketilmemesi bazı tehlikeli hastalıklara kapıları açar. Bu nedenle aile sofralarında yenilen kırmızı eti tüketirken dikkatli olunması gerekir.

Mangalda kanser etkisi
Kırmızı etin pişirme şekli sağlık açısından çok önemlidir. Örneğin açıkta, ateş üzerinde mangal usulü ile pişirilen ette oluşan bazı kimyasallar DNA üzerinde kanser yapıcı etkide değişikliklere neden olduğu araştırmalarca ortaya konulmuştur. Zararlı maddelerin oluşumu ete ve pişirme şekline bağlıdır. Bu sebeple özellikle mangal tercih edilecekse riskleri göz ardı etmemek gerekir. Mangal yaparken, köz ve pişirilen etin arasında 15 santimetrelik mesafe dikkate alınmalıdır. Bunun yanında et asla harlı ateşte pişirilmemelidir. Çünkü yüksek ateş, ette kanserojen maddeleri açığa çıkartmaktadır. Eti kızarmış tercih edenler için de tehlikeler bulunmaktadır. Et kızartıldığı zaman yağ tüketimi artmakla birlikte, kızartma yağının yapısında da bozulma ortaya çıkmaktadır. Bu da kanserojen bileşenlerin açığa çıkması anlamına gelmektedir. Bu nedenle kırmızı eti haşlayarak ya da, ızgara ve fırında pişirmek kanser açısından olumsuz etkileri bertaraf etmektir.

Eti küçük parçalı tercih edin
Hayvansal yağlardan zengin beslenmek başta kalp damar hastalıkları olmak üzere, diyabet ve kanser gibi hastalıkların en önemli nedenlerinden biridir. Bu nedenle de kırmızı eti tüketirken görünürdeki yağlardan temizleyerek, kuyruk yağından ayırarak tüketmek en doğrusu olacaktır. Ayrıca büyük parçalı etler yerine küçük parçalı etlerin tüketimi daha sağlıklıdır. Çünkü büyük parçalı etlerin pişirme süresi daha uzundur. Bu da kanserojen madde riskini artırır. Bayramda piknik yapacak olanların vazgeçilmez gıdalarından biri de sucuktur. Ancak salam,sucuk gibi işlenmiş etlerde de kanser riski vardır. Bu sebeple bu tür etlerin kesinlikle tüketilmemesi gerekir. tüketiminden kaçınılması gerekir.

Bol yeşillikli salata tüketin
Kırmızı etin tek başına yenmemesi, yanında sebze ve yeşillik de tercih edilmesi gerekir. Sebzeler ve yeşillikler hem hazmı kolaylaştırır hem de fazla miktarda tüketimi engeller. Ayrıca sebze ve yeşilliklerin içinde C vitamini kanserojen maddelerin zararlı etkilerini minimale düşürür. Etle birlikte bol koyu yeşillikli salata yenilmesi faydalı olur. Her zaman için Akdeniz tipi beslenmeye özen gösterin.

Hastalıklar için Kurban Bayramı Beslenmesi
Bazı kronik hastalık sahibi kişilerin bayram gibi yiyecek ve içecekleri tüketirken dikkatli olması gerekmektedir. Hastalıklara göre beslenme önerileri şöyle sıralanabilir:

– Etli yemekleri akşam yemeklerindense öğle yemeklerinde tercih edin

– Kalp damar hastalıkları: Kalp-damar hastalığı, kalp yetmezliği ya da hipertansiyonu olan hastalar, uyguladıkları diyetlerine Kurban Bayramı süresince de devam etmeli, ağır yemeklerden kaçınmalı ve beslenme kurallarını bozmamalı. Kırmızı etteki görünen yağların ayıklanması, etin haşlama ya da fırında pişirilerek tüketilmesi gerekir. Etle birlikte tuz tüketimine dikkat etmek önemlidir. Tuz hipertansiyona neden olmaktadır. Kalp damar hastaları ilaçlarını da asla ihmal etmemelidir.

Diyabet: Diyabette beslenme çok önemlidir. Fakat diyabetliler özellikle bayram gibi günlerde daha fazla dikkat etmelidir. Günde bir öğün, ızgara ya da haşlama et tüketmeli; etlerle birlikte bakliyat ve sebzelerden zengin beslenmelidirler. Tatlılardan ise uzak durmalıdırlar. Tatlı tercih edilecekse beslenmelerinden karbonhidratı çıkarmalı; tatlıyı mümkünse sütlü ve tarçınlı tüketmeliler.

Kanser: Kanser tedavisi gören hastalar bayramda da beslenmelerine dikkat etmeliler. Basit karbonhidratlardan ve şekerden kaçınıp, tam tahıllı ekmek, kurubaklagiller, sebze ve meyvelerin tüketilmesi tedavi gören hastalar için önemlidir. Özellikle kemoterapi gören hastaların hekimlerin belirttikleri tarzda beslenmeleri önemlidir.

Et tüketirken baharatlardan faydalanın
Eti rahat sindirmek için baharatlardan faydalanmak gerekebilir. Özellikle biberiye, kekik, sarımsak, adaçayı, köri, fesleğen, tarhun, hardal tozu ve tabii ki pul biber ete en çok yakışan aromalardır. Bunun yanında aşırı et ve tatlı tüketimiyle birlikte hazımsızlık sorunları yaşanabilir. Bunlarda da bitki kürlerinden faydalanmak mümkündür. Örneğin civan perçemi mide spazmıyla birlikte hazımsızlık sorununu çözerken, andız otu sindirim sistemi sorunlarında etkili roller oynamaktadır. Aşırı yemek tüketimine bağlı sorunlarında propolisin olumlu etkileri bulunmaktadır. Bağışıklığı da destekleyen propolisle birlikte nergis otunun da mide yangılarına iyi geldiği bilinmektedir. Bu otlarla hazırlanan çaylar mideyi rahatlatmakla birlikte bağışıklık sistemini destekleyerek hastalık oluşumunu engellemekte etkili olabilir.

Advertisement
Click to comment

You must be logged in to post a comment Login

Leave a Reply

Sağlık

Evde Bir Haftada Probiyotik Turşu Yapın!

MedyaKafa Basın

Published

on

Makarna, Lütfen! Kurucusu ve Gıda Mühendisi Tuğba Bayburtluoğlu evde turşu yapanlara önemli uyarılarda bulundu. Çok uzun yıllardır meyve ve sebzeleri koruma amaçlı olarak yapılan turşu evde yapıldığında ve kararında tüketildiğinde sağlıklı bir besin. “Ancak işin içine doğal olmayan, kimyasal bulaşıklı sirke ve limon girdiğinde maalesef yararlı bakteriler yok olabiliyor; tuz miktarı çok yüksek ise geriye sağlık için değil sadece lezzeti için tüketilebilecek bir turşu kalıyor.” diyen

Bayburtluoğlu evde kendi turşularını kurmak isteyenlere şunları önerdi:

Evde hızlıca turşu yapabilirsiniz. Hem de probiyotik bir turşu… Hiç zor değil.

Probiyotik özelliği ile bizi koruması gereken geleneksel gıdamız turşular, fabrikalarda seri üretimin ardından rafta da stabil kalması için ısıl işleme tabii tutulabiliyor. Bu da satın aldığımız turşuların sadece lezzetli olması demek, bu turşularda fayda bulmak maalesef zor.

Evlerde turşu yapmaya devam eden aileler aslında en iyisini yapıyorlar. Ancak tuzu fazla koymamak gerekiyor. Tuz Türkiye’nin en büyük dertlerinden bir tanesi. Kalp ve tansiyondan kaynaklanan hastalıklardan ölüm oranı listede başı çekiyor; bu bile tuzu azaltmamızı gösteren başlı başına bir durum. Bu yüzden turşu yaparken tuz miktarına özellikle dikkat edin.

Turşunun probiyotik özelliğinin olması için belirli mikroorganizmaları içermesi gerekiyor. Kefir ya da yoğurt suyu gibi ya da toz bir probiyotik turşu mayası kullanmadıktan sonra probiyotik turşu yapmak nispeten zor ve çok uzun sürüyor.

Evde yapabileceğiniz ve tamamlanması haftalar sürecek probiyotik turşuyu bir hafta içerisinde hazır hale getiren bir maya kullanmanız işleri hem kolaylaştırır, hem de turşunuz probiyotik olur.

Makarna, Lütfen’de bulabileceğiniz Isparta’da akademisyenler tarafından üretilen bu %100 Anadolu mayası, katkısız, koruyucusuz, kimyasal madde içermeyen bir üründür.

Probiyotik Turşu İçin Gerekli Malzemeler

1 kg kornişon (lahana, biber vb sebzeler de olabilir)

2 litrelik cam kavanoz

1 litre salamura suyu (1 litre suya 2.5 dolu yemek kaşığı kaya tuzu eklenerek karıştırıldı ve kaynatılıp oda sıcaklığına soğutuldu)

1 baş sarımsak

Probiyotik özel turşu mayası (Sevdanem)

100 ml katkısız geleneksel üzüm ya da elma sirkesi (pastörize olmamış olmalı)

Tarif:

Öncelikle 1 kg kornişon (turşuluk sebzeleri) yıkayıp 10 dakika sirkeli suda bekletin ve durulayın. (Fazla tozlu topraklı olabiliyor, fermantasyonu bozacak mikroorganizma kalmamalı. Aynı sebepten turşu yapımında kullanılacak tüm kap kacağın temiz duru sudan geçirilmesi gerekiyor ki olası bulaşık makinası deterjanı ve/ya parlatıcı kalmasın üzerilerinde)

Daha sonra 1 kg kornişonun bir kısmını kavanoza aktarıp soğumuş salamuranın bir kısmı ve probiyotik turşu mayası ekleyin. Soyulmuş sarımsakların bir kısmını bu safhada ilave edin. 100 ml üzüm sirkesi (veya ev sirkesi; başka sirke önermiyoruz) ilave edin.

Geri kalan kornişon, salamura ve sarımsakları kavanoza doldurun.

Kavanozun ağzını kapatın ve oda sıcaklığında bir köşede kendi haline bırakın.

Sebzelerin her geçen gün fermente olarak çok güzel sarardığını gözlemleyeceksiniz. Fermantasyon sürecinde en az 7 gün hiç dokunmayın, kapağı açmayın, rahatsız edilmeyi sevmiyorlar, bozulabilirler.

7-10 gün sonunda lezzetli ve bol probiyotikli turşularımız hazır hale gelir ve turşular buzdolabında, soğuk balkon veya kilerde muhafaza edilir.

Continue Reading

Sağlık

İlaç sektörü hakkında bilmemiz gerekenler!

MedyaKafa Basın

Published

on

İlaç, sadece hastalarımıza şifa olacak dermanın ötesinde, ekonomimiz için de enerjiden sonraki en önemli temel unsurlardan biridir. 35 bin kişiyle çalışan ilaç sektörü, 35 milyar lira ile büyük bir endüstridir.

Unutmayalım ki yılda 2.2 milyar kutu ilaç tüketiyoruz. Bu rakam her yıl artmaya devam ediyor. Yılda 150 milyon hasta başvurusu olan bir ülkeyiz ve bu rakam da artmaya devam ediyor.

Genelde, sağlık sektöründe doktor-ilaç-hasta arasındaki katı ilişkinin arasında önemli bir bağı ihmal ediyoruz: Eczacı. Sektörün sağlıklı yürümesi için eczane de vazgeçilmez bir kurumdur. Bu konuya da değinmemiz şart.

İlaç deyince İrlanda, bir yatırım örneği olarak gösterilir. 7 milyar dolar ilaç yatırımı çekti. 30 milyar dolarlık ihracatının yarısını da ilaç sayesinde yapıyor. Peki, Türkiye ilaç yatırımlarında İrlanda başarısını gösterebilir mi?

Bu arada Güney Kore 15 milyar dolar ilaç yatırımı çektiğini unutmayalım. Güney Kore sağlık turizmine de büyük yatırımlar yapıyor. Asya ülkelerinden Tayland başta olmak üzere, ilacın yanı sıra sağlık turizmi büyük ilgi görüyor.

Genelde cari açıkta enerjiye odaklanıyoruz. Geçen yıl 55 milyar dolar sadece enerjiye bedel ödedik. Enerjinin yanında diğer kalemler gözden kaçıyor. İlaç ithalatındaki cari açığımız da 5 milyar dolar civarında. Bu en yüksek ikinci açık verdiğimiz kalem.

İlaç, sadece sağlık açısından değil yatırım açısından da en stratejik ürünlerden biri. İleri teknoloji, kalifiye eleman ve çevreci özelliği ile her ülkenin öncelik isteyeceği bir alan.

Hafta sonu, Pharmatic Girişimci Eczacılar Derneği’nin organize ettiği “Geleceğin E-Hali” fuar ve konferans etkinliğine katıldım. Dernek, sağlığı ilgilendiren ilaç, OTC, kişisel bakım, besin destekleri, medikal ve dermokozmetikleri de içine alan her konuda eczacı danışmanlığının ve eczanelerin olması gerektiğine inanıyor ve buna yönelik etkinlikler yapıyor.

Son etkinlikte de, akıllı ilaç kullanımı, internetten ilaç satışının sonuçları, eşdeğer ilaç ve besin ilaç kavramları ve uygulamaları ile dermokozmotik ürünler alırken nelere dikkat etmemiz gerektiği üzerinde duruldu.

Hasta ilaç derdinde ama onu size sunan eczacıların da sorunları var. Malum bu sektörün en önemli karar vericisi Sosyal Güvenlik Kurumu’dur (SGK). Çünkü en büyük alıcı odur ve ilaç fiyatlarını bir nevi belirlemektedir.

Son yıllarda hükümetin ön ayak olmasıyla, pek çok ilaç yatırımı gerçekleştirildi. Böylece yerli ilaç adet üretimde geçti ama, ithal ilaçlar değer olarak piyasada ağırlığını koruyor.

Beklentimiz daha fazla eşdeğer de olsa yerli ilaç çeşitliliğinin artması ve SGK’nın da bunu reçetelere yazıldığında kabul etmesidir.

İlacı yazan doktordur ama ilacın kullanımı konusunda en önemli danışman eczacıdır.

2016 yılı sonunda Sağlık Bakanlığı tarafından açıklanan veriler, ilaçta sahteciliğin boyutunu gözler önüne serdi. Verilere göre; 316 bin adet cinsel içerikli, 626 bin 755 adet zayıflama ürünleriyle ilgili ve 107 bin 577 adet beşeri olmak üzere toplamda 1 milyonu aşan sahte ve kaçak ilaç ele geçirildi.

Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumunca (TİTCK) 2017 Eylül ayında yapılan denetimlerde ise, ilaç gibi lanse edilerek piyasaya sürülen 73 sahte-kaçak ürün tespit edildi. TİTCK, sahte-kaçak ürünler ile mücadele kapsamında, 2017 yılında bunların satış veya tanıtımını yapan 724 internet sitesini kapattı.

Sahte ilaç ve internetten ilaç satışı konusunda eczacılar önemli bir çözüm noktası olabilir.

Eczane dışında satılan ilaç ve benzeri ürünler merdiven altında, sağlıksız koşullarda üretilmiş sahte ilaçlardır. İlaçlar için istenildiği kadar ‘bitkiseldir, doğaldır, zararsızdır, gıda takviyesidir denilsin, İlaç kimyasal bir maddedir. Yasal olarak ilaç sadece eczanede satılabilir.

Benzer şekilde, zayıflamak için kullanılan yöntemlerden biri zayıflama haplarıdır ve bu alanda da yapılan sahte ilaçlar toplumsal sağlığı olumsuz etkilemektedir.

Bir diğer tartışmalı konu olan eşdeğer ilaçlar, referans ilaçlarla aynı özelliklere sahip olduğu, dolayısıyla, hasta üzerinde aynı tedaviyi sağladığı bilimsel çalışmalarla kanıtlanan ve referans ilaçların koruma süreleri bittikten sonra satışa sunulan ürünler olduğu bilinmelidir.

Eşdeğer ilaç; güvenilir, etkin ve ekonomik ilaçtır.

Eczacıların eşdeğer ilaç vermek yönünde yasal bir yetkileri bulunmaktadır. Yetkinin ötesinde, eczacılık mesleğinin gereklerinden biri olarak eczacı, hekimin hastasına reçete ettiği ilaçları, bilimsel bilgiye dayanarak, o ilacın o anda bulunmaması, hastanın ödeme gücü, sosyal güvenlik olanakları gibi koşulları dikkate alarak eşdeğer bir ilacı verebilir.

Herkesin daha uzun ve sağlıklı yaşamak için uğraştığı günümüzde biz eczacılar, gün geçtikçe yükselen ortalama yaşam süresini nasıl daha kaliteli geçirebiliriz, danışanlarımıza nasıl daha doğru ve etkin bilgi verebiliriz, halkımızı nasıl daha doğru bilinçlendirebiliriz ve yol gösterici olabiliriz gibi konularda sürekli kendimizi geliştirmeye çalışan bir meslek grubuyuz. Çünkü herkes hem daha uzun ve sağlıklı, hem de bu uzayan zamana rağmen daha genç görünerek daha güzel yaş almak isterken bu konularda danışabileceğiniz en meşru yer eczanelerdir. Eczacınız bilir ki sağlık güzelliği, güzellik de sağlığı beraberinde getirir.

Wellness yani “iyi hissetmek” olarak tanımlanan bu alanda dünya geneli 3.7 trilyon dolarlık bir pazar var. Bu alan gelişirken, bilinçli tüketim de eczaneler merkezinde olabileceğini bilmeliyiz.

Kullandığınız ilaçlardan sonuç alamıyor musunuz? Ağrı kesici başımın ağrısını dindirmedi, tansiyon ilacım yeterince etki etmedi mi diyorsunuz? Kullandığınız ilacın besinlerle, besin destekleriyle, bitkisel çaylarla etkileşime girebileceğini, istenen iyileştirici sonucu alamayabileceğinizi biliyor musunuz?

Bir de ilaç amaçlı kullanılan besin karışımları vardır ki hem sağlık hem gıda sektöründe tartışmaları bütün dünyada devam ediyor. İlaç benzeri, sağlık katkı maddesi, besin türevi gibi adlarla sunulan bu ürünler konusunda da eczacılar, spekülasyonları önleyebilecek konumdadırlar. Yeter ki bu tür gıdaların mevzuatı düzenlenip merdiven altı üretimlerine set konuşabilsin.

Türkiye’nin ilaç üretimi konusunda çizmiş olduğu 2023 vizyonuna bir bakalım:

. Katma değiri yüksek, yenilikçi ve ileri teknoloji ürünlerin Türkiye’de üretilmesi ile 23.3 milyar dolarlık yerel ilaç üretimine ulaşmak.

. Türkiye, bölgesel yönetim merkezi olabilir ve hizmet ihraç edebilir.

. “Sağlıkta Dönüşüm Programı” ile erişimde büyük mesafe aldı. Küresel ilaç yatırımlarında yoğun rekabet yaşanıyor. Brezilya, Rusya, Hindistan ve Çin başta olmak üzere yatırım pastasına göz diken pek çok ülke var.

. İlacın da dahil olduğu “Yenilikçi Yatırımlar” alanında 130 milyarlık bir pasta söz konusu. Türkiye, sadece ilaca yönelik yatırımlarla 1 milyar dolar çekebilir.

. Türk ilaç sektörü, pazar değeri açısından 14. sırada bulunuyor.

Yukarıda bahsettiğim iki örneğin doğurduğu sonuçlara bakalım: İrlanda, yapığı yatırımlar ile dünyadaki en önemli 12 ilaçtan 5’ini üretme başarısına erişti.

Güney Kore’de ise 2001 -2005 yılları arasında ilaç sektörü 14 kat büyüdü. 15 yeni molekül keşfi sağlayan ülke, uluslararası patent rekabetinde 7. sıraya yükseldi. Güney Kore, 2016 yılına kadar dünyanın en güçlü 7 oyuncusundan biri olmayı hedefliyor.

İlaç sektöründe birincil hedef hastaların ihtiyacı olan ilaçları üretmek olmalıdır. Ancak hasta, eczacı, doktor, ilaç şirketi gibi sektörün bütün paydaşlarını memnun edecek bir yapı ile birlikte cari açığımıza defa olacak bir konuma gelmesini de hepimiz istemeliyiz.

Continue Reading

Sağlık

Seyahat hastalıklarına karşı alınabilecek 8 önlem

MedyaKafa Basın

Published

on

9 günlük bayram tatili başladı. Tatilin sağlıklı tamamlanması için alınması gereken önlemler olduğunu vurgulayan Anadolu Sağlık Merkezi Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Elif Hakko, “Tatillerde turist ishali nedeniyle birçok insan doktora başvuruyor. Turist ishalinin yanı sıra sıtma, sarıhumma, kolera, hepatit A ve B, tifo, zatürre ve gribe dikkat edilmeli” dedi. Kronik hastalığı bulunanlara ve alerjisi olanlara özellikle uyarılarda bulunan Doç. Dr. Elif Hakko, tatilde alınabilecek 8 önlemi şöyle sıraladı:

Diyabet, kalp, kanser gibi kronik hastalığı olan kişiler riskli gruba dahildirler. Aynı şekilde hamileler de diğer kişilere göre daha fazla risk taşırlar. Seyahate çıkacak kişinin düzenli kullandığı ilaçlar varsa seyahatten önce bu ilaçlar mutlaka gözden geçirilmeli.
Akla gelen en sık enfeksiyonlar turist ishali, sıtma, sarı humma, kolera, hepatit A ve B, tifo, zatürre, griptir. Gidilecek lokasyona göre gerekli aşılar yaptırılmalı. Aşıların seçilmesi seyahat edilecek ülkeye, kişinin bağışıklık durumuna, daha önce yapılmış aşılarına, eğer enfeksiyon edinilirse ciddiyetine, aşının kendisinin yapacağı yan etkilere göre yapılır.
Tatile gidecek kişinin varsa alerjisi olan ilaçları bir liste haline getirilerek yanında bulundurmalı.
İshalden korunmak için eller sıkça yıkanmalı, kapalı şişelerdeki sular tercih edilmeli. Musluk suyu ve musluk suyundan yapılmış buzlu içecekler içilmemeli ve paketsiz açıkta yiyecekler ve deniz ürünleri, pişmemiş etler, soyulmamış meyveleri soslar, salatalar gibi riskli olabilecek yiyeceklerden uzak durulmalı.
Güvenli olmayan yerlerde dövme, akupunktur ve piercing yaptırmak Hepatit B, C AIDS gibi kanla bulaşan hastalıkların görülme oranını arttırır. İğnelerin tek kullanımlık olmasına dikkat edilmeli.
Gebeler için en uygun seyahat gebeliğin 3-6 ayı arasıdır. Gebelerin kayak, dalma, su kayağı gibi sporları yapmaları sakıncalıdır. Gebeler ve emziren kadınlar her ilacı rahatlıkla kullanamayacakları için ilaç seçiminde dikkatli olmak gerekir.
Uzun yolculuklarda uzun süreli hareketsizliğe bağlı bacaklarda pıhtılaşma yaygın görülen bir sorundur. Özellikle yaşlı, kalp veya şeker hastası kişilerde bu duruma rastlanır ve bu kişilere de pıhtılaşmayı önleyen ilaçlar verilir.
Araç tutması ve jet lag da sıklıkla görülen ve seyahat kalitesini azaltan sorunlardır. Araç tutması olan kişiler için yolculuk öncesi alabilecekleri ilaçlar mevcuttur.

Continue Reading

Öne Çıkanlar